Hospitium, Domus Hospitalis, het xenodochium, dat al voor de 13de eeuw werd genoemd, was over het algemeen een toevluchtsoord voor de talrijke vreemden (hospites, xenoi), reizigers, arme zwervers en pelgrims in de Middeleeuwen. De zieken werden verzorgd volgens de woorden van Jezus Christus: ik was ziek en jullie hebben naar me omgezien ( Math. 2 5:36). De eerste ziekenhuizen zoals wij die nu kennen, vinden hun oorsprong in de infirmerieën van de kloosters. Gedurende de Frankische periode, door gebrek aan medische opleidingen, vond de medische wetenschap een toevluchtsoord in de kloosters. Het verzorgen van de zieken was een van de liefdadigheden toegewezen aan de monniken.
2 april 2005 bezoek van koningin Beatrix aan Stichting Leendert Vriel te Enschede, op uitnodiging van de VPTZ, Hans Bart.
Het universele idee dat de stervende persoon een metafoor was van een reiziger op een halteplaats tijdens een lange reis die verder ging na de dood, was prominent in het collectieve bewustzijn van de Christelijke Middeleeuwen. In die dagen sloot de dood, misschien meer dan thans, natuurlijkerwijs aan op het leven. Het leven werd gezien als een pelgrimage.
Hospitia waren er niet alleen voor de zieken maar ook voor de hongerige loonwerker, vrouwen in barensnood, de wezen en de leprozen. Het doel was gastvrijheid in de ware betekenis, bescherming, versterking en vriendschap in plaats van de vraag naar genezing. In de 17de eeuw stichtte een jonge Franse priester, St. Vincent de Paul, de Zusters van Barmhartigheid in Parijs en opende verscheidene huizen om voor de wezen, de armen, de zieken en de stervenden te zorgen.
Een eeuw later bezocht Baron von Stein uit Pruissen deze Rooms Katholieke Nonnen en was zo onder de indruk van hun werk dat hij een jonge protestante pastor, Fliender, steunde om Kaiserswerth te stichten, het eerste protestantse hospitium dat ook door nonnen werd geleid. Naar dit voorbeeld werd door de Ierse Zusters van Barmhartigheid het Our Lady's Hospice, voor de behoeftigen en de stervenden, gesticht op Harold Cross in Dublin.
In 1900 stichtten vijf van deze Ierse zusters St. Joseph's Convent in East End Londen en zij begonnen de zieken thuis te bezoeken. In 1902 openden zij St. Joseph's Hospice met 30 bedden voor de stervende armen.
